Το “STEKI 46” αποτελεί, πλέον, τον χώρο στον οποίο ενεργοί χρήστες μπορούν να κάνουν χρήση ψυχοδραστικών ουσιών επιτηρούμενοι, με ασφάλεια, με καθαρά σύνεργα, μειώνοντας τους κινδύνους για την υγεία τους.

Τον πρώτο Χώρο Εποπτευόμενης Χρήσης (ΧΕΧ) του ΟΚΑΝΑ, στην Ελλάδα, εγκαινίασε η Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κατερίνα Σακελλαροπουλου την Τετάρτη 27 Απριλίου 2022. Στα εγκαίνια παρευρέθησαν ο Υπουργός Υγείας, κ. Αθανάσιος Πλεύρης, η Αναπληρώτρια Υπουργός Υγείας, κα Μίνα Γκάγκα, η Υφυπουργός, κα Ζωή Ράπτη, ο Δήμαρχος Αθηναίων, κ. Κώστας Μπακογιάννης, ο Γενικός Γραμματέας Καταπολέμησης της Φτώχειας κ. Γιώργος Σταμάτης και στελέχη του Οργανισμού.

Ο Χώρος Εποπτευόμενης Χρήσης του ΟΚΑΝΑ “STEKI 46” διαθέτει την απαιτούμενη άδεια για τη λειτουργία του βάσει της κείμενης νομοθεσίας. Είναι το γνωστό «στέκι» των εξαρτημένων συμπολιτών μας, στο οποίο λαμβάνουν υπηρεσίες και φροντίδα από την εξειδικευμένη ομάδα του ΟΚΑΝΑ. Η ονομασία του προέρχεται από τον χαρακτηρισμό που έχουν προσδώσει οι ίδιοι οι ωφελούμενοι για το συγκεκριμένο χώρο, όπου στεγάζεται ο Σταθμός Φροντίδας Εξαρτημένων Ατόμων του ΟΚΑΝΑ επί της οδού Καποδιστρίου 46.

Το “STEKI 46” αποτελεί, πλέον, τον χώρο στον οποίο ενεργοί χρήστες μπορούν να κάνουν χρήση ψυχοδραστικών ουσιών επιτηρούμενοι, με ασφάλεια, με καθαρά σύνεργα, μειώνοντας τους κινδύνους για την υγεία τους, αλλά και τη μετάδοση νοσημάτων. Η θεραπευτική προσέγγιση του ΧΕΧ συνοδεύεται με τη φροντίδα υγείας και τη διασύνδεση των ωφελούμενων με άλλες υπηρεσίες, με απώτερο στόχο την ένταξή τους σε θεραπευτικό πρόγραμμα. Παράλληλα, ο Χώρος Εποπτευόμενης Χρήσης συμβάλει στον περιορισμό της όχλησης που μπορεί να δημιουργείται στα σημεία συνάθροισης των ουσιοεξαρτημένων, αλλά και της παραβατικότητας που πιθανόν συνδέεται με τη χρήση.

Ο χώρος είναι πλήρως εξοπλισμένος και στελεχωμένος με διεπιστημονική ομάδα για την κάλυψη των αναγκών των ωφελούμενων. Περιλαμβάνει 12 ειδικά διαμορφωμένες θέσεις για την ενέσιμη ή/και εισπνεόμενη χρήση, προ-αποκτημένων ψυχοδραστικών ουσιών, χώρους για την παραμονή των ωφελούμενων, ιατρείο για την παροχή πρωτοβάθμιας φροντίδας και την αντιμετώπιση περιπτώσεων υπερδοσολογίας, καθώς και χώρο για την παροχή συμβουλευτικής/ψυχολογικής υποστήριξης και διασύνδεσης των ωφελούμενων με θεραπευτικό πρόγραμμα.

Οι υπηρεσίες του ΧΕΧ εστιάζουν στην:

προαγωγή της υγείας των ενεργών χρηστών
παροχή πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας
προάσπιση της Δημόσιας Υγείας
μείωση της διασποράς των μεταδιδόμενων νοσημάτων με τη διάθεση υλικού ασφαλούς χρήσης
άμεση αντιμετώπιση περιπτώσεων υπερδοσολογίας (overdose)
δημιουργία επαφής με δύσκολα προσεγγίσιμους πληθυσμούς χρηστών
διασύνδεση των ωφελούμενων με προγράμματα θεραπείας και δομές υγείας
μείωση της όχλησης και της παραβατικότητας που πιθανώς συνδέεται με τη χρήση
ψυχολογική/συμβουλευτική υποστήριξη
κάλυψη βασικών αναγκών (ατομική υγιεινή, σίτιση, ένδυση) σε άστεγους ουσιοεξαρτημένους
Ο νέος ΧΕΧ, η διεύρυνση του πλαισίου της χορήγησης Ναλοξόνης από επαγγελματίες στο πεδίο, οι εντατικοποιημένες δράσεις streetwork, οι Ξενώνες Φιλοξενίας άστεγων ουσιοεξαρτημένων και οι δομές φροντίδας υγείας του ΟΚΑΝΑ διαμορφώνουν ένα ισχυρό Δίκτυο Άμεσης Πρόσβασης, για την αντιμετώπιση του προβλήματος της εξάρτησης, καλύπτοντας ολιστικά τις ανάγκες των ουσιοεξαρτημένων. Μάλιστα, το Δίκτυο αναμένεται να ενισχυθεί περαιτέρω με την ίδρυση και λειτουργία ακόμη 5 Κινητών ΧΕΧ σε συνεργασία του ΟΚΑΝΑ με το Δήμο Αθηναίων.

Ο Πρόεδρος του ΟΚΑΝΑ κ. Αθανάσιος Θεοχάρης, στον χαιρετισμό του, τόνισε τη συμβολή του Χώρου Εποπτευόμενης Χρήσης στη μείωση της βλάβης. Ο νέος ΧΕΧ «STEKI 46» αποτελεί τον πρώτο Χώρο Εποπτευόμενης Χρήσης στην Ελλάδα και στην νοτιοανατολική Ευρώπη. Ο κ. Θεοχάρης, αφού χαρακτηριστικά ανέφερε ότι «Ο Χώρος Εποπτευόμενης Χρήσης του ΟΚΑΝΑ στην Αθήνα είναι μία πραγματικότητα, που θα δώσει λύση στο πρόβλημα», ευχαρίστησε όλους τους εμπλεκόμενους φορείς και τα στελέχη του Οργανισμού που συνέβαλαν στην επίτευξη αυτής της καινοτομίας για το πεδίο των εξαρτήσεων και την χώρα. Συμπλήρωσε ότι «Πλέον οι εξαρτημένοι συνάνθρωποί μας θα μπορούν με ασφάλεια, με εποπτεία, με καθαρά σύνεργα προασπίζοντας την ατομική τους υγεία αλλά και τη δημόσια υγεία, περιορίζοντας παράλληλα κάθε πιθανό κίνδυνο για την ίδια τους τη ζωή, να κάνουν χρήση και να πατήσουν γερά στο πρώτο σκαλοπάτι, ώστε να διαβούν την θεραπευτική πόρτα του ΟΚΑΝΑ για την αντιμετώπιση της εξάρτησής τους, αλλά και την απεξάρτηση.». Και κλείνοντας ο Πρόεδρος του ΟΚΑΝΑ σημείωσε ότι «Σήμερα η μείωση της βλάβης εδραιώνεται με ένα ολοκληρωμένο δίκτυο υπηρεσιών του ΟΚΑΝΑ και με σαφές θεσμικό πλαίσιο».

Λίγα λόγια για τον ΟΚΑΝΑ και τις δράσεις του

Ο Οργανισμός Κατά των Ναρκωτικών (ΟΚΑΝΑ) είναι ο μεγαλύτερος φορέας παροχής υπηρεσιών στον τομέα των εν γένει εξαρτήσεων, των εξαρτητικών συμπεριφορών και του εθισμού στην Ελλάδα.

Ξεκίνησε τη λειτουργία του το 1995. Κύριοι πυλώνες δραστηριοποίησης του ΟΚΑΝΑ είναι η πρόληψη, η θεραπεία, η μείωση της βλάβης – άμεση πρόσβαση και η κοινωνική επανένταξη των ωφελούμενων.

Παράλληλα ο ΟΚΑΝΑ στοχεύει στην ευαισθητοποίηση της κοινής γνώμης και την αποστιγματοποίηση των ουσιοεξαρτημένων.

Σημαντικές δράσεις και παρεμβάσεις του Οργανισμού το τελευταίο διάστημα αποτελούν:

• Η διεύρυνση της χορήγησης της Ναλοξόνης από επαγγελματίες του ΟΚΑΝΑ στο πεδίο, προλαμβάνοντας θανάτους από υπερδοσολογία και σώζοντας ζωές. Μία εξαιρετικά σημαντική και ουσιαστική νομοθετική αλλαγή για την προαγωγή της φιλοσοφίας της Μείωσης της Βλάβης. Η άμεση αναγνώριση της ανάγκης για την διεύρυνση της χορήγησης της Ναλοξόνης από τον Οργανισμό οδήγησε στη θετική γνωμοδότησή του και πλέον σήμερα οι επαγγελματίες του ΟΚΑΝΑ – streetworkers, μπορούν να κάνουν χρήση της Ναλοξόνης στο πεδίο, προλαμβάνοντας 300-400 θανάτους ετησίως από υπερδοσολογία.
• Η εντατικοποίηση των δράσεων streetwork που έδειξαν αύξηση κατά 176% στη διανομή συριγγών, 32% αύξηση στα διανεμηθέντα προφυλακτικά και 86% αύξηση των επαφών με ουσιοεξαρτημένους σε σχέση με τα τελευταία 3 προηγούμενα έτη. Το 2021 είναι η χρονιά με τις περισσότερες παρεμβάσεις στο πεδίο από την ίδρυση και λειτουργία του Οργανισμού.
• Η για πρώτη φορά διανομή υγειονομικού υλικού ασφαλούς εισπνεόμενης χρήσης για τη μείωση της βλάβης από την χρήση κρυσταλλικής μεθαμφεταμίνης (shisha), που έχει εμφανιστεί τα τελευταία χρόνια. Ήδη μέχρι σήμερα έχουν διανεμηθεί 4006 ΚΙΤ ασφαλούς εισπνεόμενης χρήσης με πολλαπλά επιστόμια.
• Η ενίσχυση του Δικτύου με τρεις Κινητές Μονάδες, σε Πάτρα, Τρίπολη και Ρέθυμνο για την κάλυψή δύσκολα προσβάσιμων περιοχών, διασφαλίζοντας περαιτέρω το δικαίωμα της πρόσβασης όσων κάνουν χρήση ψυχοδραστικών ουσιών. Στο ίδιο πλαίσιο θα λειτουργήσουν Ανοιχτά Κέντρα Ημέρας- Υπηρεσίες Βραχείας Φιλοξενίας, τα οποία θα αποτελέσουν για τους δημότες των αντίστοιχων περιοχών το σημείο αναφοράς της φροντίδας τους με ολιστικό τρόπο.
• Πολύ σημαντικό ρόλο διαδραματίζουν και οι Μονάδες Ολοκληρωμένης Θεραπείας της Εξάρτησης του ΟΚΑΝΑ – 64 το σύνολο – σε πανελλαδικό επίπεδο. Τα Θεραπευτικά Προγράμματα Υποκατάστασης, του ΟΚΑΝΑ παρέχουν ολοκληρωμένη θεραπεία σε άτομα εξαρτημένα από τα οπιοειδή, η οποία περιλαμβάνει την αποκατάσταση της σωματικής και ψυχικής υγείας των εξαρτημένων ατόμων αλλά και την κοινωνική τους ενσωμάτωση. Αυτό που διαφοροποιεί τα Θεραπευτικά Προγράμματα Υποκατάστασης από τα υπόλοιπα θεραπευτικά προγράμματα (στεγνά), είναι η χορήγηση υποκαταστάτων οπιοειδών ουσιών, όπως η μεθαδόνη και η βουπρενορφίνη. Τα φάρμακα αυτά έχουν βοηθήσει πολλούς ανθρώπους να ελέγξουν ή και να διακόψουν τη χρήση και να βελτιώσουν την κατάσταση της υγείας τους. Στις θεραπευτικές μονάδες υποκατάστασης, παράλληλα με τη χορήγηση του υποκατάστατου, παρέχεται και ψυχοκοινωνική υποστήριξη από τους ψυχίατρους, τους ψυχολόγους και τους κοινωνικούς λειτουργούς που στελεχώνουν τις μονάδες, ενώ αντιμετωπίζονται και τα ιατρικά προβλήματα των ασθενών.
• Τέλος ο ΟΚΑΝΑ παρέχει τη δυνατότητα σε εξαρτημένα άτομα να παρακολουθήσουν και να ενταχθούν σε «στεγνά» θεραπευτικά προγράμματα. Τα «στεγνά» θεραπευτικά προγράμματα στηρίζονται στην εντατική ψυχοκοινωνική θεραπεία, χωρίς τη χρήση υποκαταστάτων και έχουν στόχο την απεξάρτηση των χρηστών από όλες τις ουσίες και την πλήρη κοινωνική επανένταξή τους. Η ένταξη και η θεραπεία στα «στεγνά» προγράμματα ενδείκνυται για όλα τα εξαρτημένα άτομα, ακόμα και για αυτά που τελικά θα αποφασίσουν να ζητήσουν βοήθεια στο πρόγραμμα υποκατάστασης.

Πηγές: iatronet.gr , newsbeast.gr