Με τα συνθήματα «ούτε σε ξερονήσια ούτε σε φυλακές ποτέ τους δεν λυγίσανε οι κομμουνιστές» και «ένας αιώνας αγώνας και θυσία το ΚΚΕ στην πρωτοπορία» να δονούν την ατμόσφαιρα, μέλη και φίλοι της ΚΝΕ επισκέφθηκαν το πρωί της Κυριακής 28 Ιουνίου τον Ιστορικό χώρο των φυλακών του Ωρωπού,  ύστερα από πρωτοβουλία της τομεακής οργάνωσης Περιστερίου – Νοτιοδυτικών της ΚΝΕ.

Τους νέους υποδέχτηκαν μέλη της Κομματικής Οργάνωσης Ωρωπού του ΚΚΕ, οι οποίοι τους ξενάγησαν στο προαύλιο των φυλακών, στο θάλαμο των κρατουμένων και στα κελιά της απομόνωσης.

Τα μέλη και οι φίλοι της ΚΝΕ είχαν την ευκαιρία να έρθουν σε επαφή με την ιστορία των φυλακών, να ξεναγηθούν στις εγκαταστάσεις του συγκροτήματος και να επισκεφτούν τα κελιά της απομόνωσης, καθώς και το θάλαμο όπου έμεναν οι κρατούμενοι.

Έμαθαν για το καλοκαίρι του 1968, όταν μεταφέρθηκε στις φυλακές μια ομάδα 70 περίπου νέων, 20 – 30 ετών, κρατουμένων της χούντας, από το στρατόπεδο Λακκί της Λέρου. Ο στόχος ήταν να απομακρύνουν τους νεολαίους αγωνιστές από τους έμπειρους συγκρατούμενούς τους στη Λέρο και να τους φέρουν σε συνθήκες στις οποίες εκτιμούσαν ότι θα τους πίεζαν για να λυγίσουν. Κι αυτό γιατί στον Ωρωπό, δίπλα στις φυλακές, μπροστά στα μάτια των νέων κρατουμένων, η ζωή συνέχιζε να κυλά, ενώ οι ίδιοι παρέμεναν δέσμιοι και αναγκάζονταν να ζουν με τους κανόνες της στρατιωτικής ζωής που τους επέβαλλαν.

Αναφέρθηκαν στην  στάση των εξόριστων νέων που ήταν από την αρχή αγωνιστική. Από την πρώτη στιγμή που πάτησαν το πόδι τους στον Ωρωπό αρνηθήκαν να σηκώνονται με εγερτήριο και να τοποθετηθούν πινακίδες στα κρεβάτια τους, δεν αποδεχτήκαν κανέναν περιοριστικό όρο στη ζωή, τη λειτουργία του στρατοπέδου, που ήθελε να επιβάλει η χούντα.

Την ίδια στιγμή οι εξόριστοι οργάνωσαν τη ζωή στη φυλακή, στις νέες συνθήκες, έγιναν καταμερισμοί για δράσεις και χρεώσεις στα μαγειρεία, στις τεχνικές υπηρεσίες, στην οργάνωση εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων και μαθημάτων, για την πολιτιστική δραστηριότητα.

Απάντησαν με απεργία πείνας στην τρομοκρατία των δεσμωτών, στις πιέσεις για να υπογράψουν οι νεολαίοι «δήλωση μετανοίας».

Τελικά η δικτατορία είχε υποστεί ήττα στην επιδίωξή της για τη δημιουργία ενός «πρότυπου» στρατοπέδου – προθαλάμου «αναμόρφωσης» των νέων εξόριστων. Ματαίωσε το σχέδιό της και αποφάσισε την πειθαρχική μεταγωγή των νέων πίσω στην Γυάρο στις 21 ή 22/8/1968.

Ολοκληρώνοντας την ξενάγηση, τονίστηκε πως η εμπειρία των νέων πολιτικών εξόριστων στον Ωρωπό επιβεβαιώνει ότι η σύνδεση της επαναστατική θεωρίας του μαρξισμού-λενινισμού με την επαναστατική δράση καθώς και η οργανωμένη, συλλογική και αγωνιστική στάση και η αδιαλλαξία απέναντι στον ταξικό εχθρό και στα όργανά του πάντα φέρνουν αποτέλεσμα, και ότι στον ίδιο δρόμο, σε άλλες συνθήκες, συνεχίζουν οι κομμουνιστές πενήντα χρόνια μετά.